Jazari
Bir Türkçe LLM, bir sesli yaşam koçu ve bir mobil uygulama — adını dünyanın ilk programlanabilir otomatlarını inşa eden, Diyarbakır'dan çıkma 12. yüzyıl mühendisinden alıyor.
Neden "Jazari"
Al-Jazari (1136–1206), 800 yıl önce Diyarbakır'da programlanabilir otomatlar, su saatleri ve mekanik hizmetçiler inşa etti. Sistematik, titiz, dahiyane. İsim, aynı olmaya çalışan bir AI için doğru geldi.
Ekosistem
Jazari 4B SFT TR — HuggingFace'de yayınlanan, fine-tune edilmiş Türkçe dil modeli. RTX 5070 Ti üzerinde MLX ile eğitildi. 4 milyar parametre, seçilmiş Türkçe veriler üzerinde supervised fine-tuning.
Jazari AI Life Coach — Gerçek zamanlı çift yönlü sesli Gemini Live API kullanan sesli yaşam koçu ajanı. Kariyer, sağlık, finans, disiplin ve hafıza için 5 uzman alt ajan. Ebbinghaus unutma eğrisini kullanıyor — kimlik bilgileri aylarca kalıcı, gündelik gözlemler günler içinde kayboluyor. Gemini Live Agent Challenge'a katıldı.
Jazari Mobile — Jazari Labs geliştirici hesabı altında Google Play'de Android uygulaması. Şu an kapalı beta testinde.
Zorluklar
Voice mode tool çağrısı yapamıyor. Gemini Live API'nin run_live() fonksiyon çağrısını desteklemiyor. Geçici çözüm: sesli transkriptler, oturum sona erdiğinde otomatik olarak hafızaya kaydediliyor, böylece sesli modda konuşulan hiçbir şey kaybolmuyor.
Geçici containerlar. LanceDB verisi, Cloud Run containerları yeniden başladığında kayboluyor. Çözüm: her yazma işleminde Firestore yedekleme, başlangıçta tam geri yükleme. Hafıza, deploymentlar arasında kalıcı.
Embedding model göçü. Gemini embedding API'si geliştirme sürecinde değişti. Eski modelden gemini-embedding-2-preview'a geçiş, mevcut tüm hafızaların yeniden embed edilmesini gerektirdi — tek seferlik bir maliyet ama embedding katmanını soyutlamanın önemi için bir hatırlatma.
Stack
Gemini 2.5 Flash · Google ADK · LanceDB · FastAPI · Cloud Run · Firestore · React · HuggingFace · MLX · PyTorch